ในตลาดคริปโตมีเหรียญอยู่หลายพันเหรียญ และเกือบทั้งหมดถูกเรียกรวม ๆ ว่า Altcoin — คำที่ได้ยินบ่อยแต่คนจำนวนมากยังแยกไม่ออกว่ามันหมายถึงอะไรกันแน่ และทำไมเหรียญพวกนี้ถึงขึ้นแรงลงแรงกว่า Bitcoin หลายเท่า
บทนี้จะอธิบายว่า Altcoin คืออะไร · แบ่งเป็นกี่ประเภทใหญ่ ๆ · ทำไมความผันผวนถึงสูงกว่าอย่างมีเหตุผล · และควรดูอะไรก่อนจะสนใจเหรียญตัวไหนสักตัว
Altcoin คืออะไร
Altcoin ย่อมาจาก Alternative Coin แปลตรงตัวว่า "เหรียญทางเลือก" หมายถึงทุกเหรียญที่ไม่ใช่ Bitcoin ทั้งหมด — Ethereum ก็เป็น Altcoin ตามนิยามนี้ เช่นเดียวกับเหรียญเล็ก ๆ ที่เพิ่งสร้างเมื่อวาน
ที่มาของคำนี้ก็ตรงไปตรงมา เพราะ Bitcoin เกิดก่อนและเป็นต้นแบบ เหรียญที่ตามมาทีหลังจึงถูกจัดเป็น "ทางเลือกอื่น" ทั้งหมด · แต่ต้องเข้าใจว่าคำนี้ไม่ได้บอกคุณภาพ ในกลุ่มนี้มีทั้งโครงการที่มีคนใช้งานจริงเป็นล้านคน และเหรียญที่สร้างขึ้นมาเพื่อหลอกขายอย่างเดียว การเหมารวมว่า Altcoin ดีหรือไม่ดีจึงไม่มีความหมาย
แบ่งเป็นกี่ประเภทใหญ่ ๆ
วิธีแบ่งที่ใช้ได้จริงคือดูว่าเหรียญนั้นทำหน้าที่อะไรและอยู่บนอะไร · 1) เหรียญที่มีบล็อกเชนของตัวเอง — มีเครือข่ายและกลไกความปลอดภัยเป็นของตัวเอง เหรียญประจำเครือข่ายใช้จ่ายค่าธรรมเนียมในระบบนั้น เช่น Ethereum ที่ใช้ ETH จ่ายค่า Gas · 2) โทเคนที่สร้างบนเครือข่ายอื่น — ไม่มีบล็อกเชนของตัวเอง แต่ออกโดยใช้มาตรฐานบนเครือข่ายอย่าง Ethereum ซึ่งสร้างได้ง่ายและเร็วมาก และนั่นคือเหตุผลที่มีเหรียญจำนวนมหาศาลในตลาด
3) Stablecoin — โทเคนที่ออกแบบให้มูลค่าคงที่โดยอ้างอิงกับเงินสกุลหลัก มีบทบาทเป็นตัวกลางในการซื้อขายมากกว่าเป็นของเก็งกำไร · 4) เหรียญกระแส — เหรียญที่มูลค่ามาจากความนิยมและชุมชนล้วน ๆ โดยไม่ได้อ้างว่าจะแก้ปัญหาอะไร ซึ่งเป็นกลุ่มที่ผันผวนรุนแรงที่สุดและพึ่งพากระแสความสนใจโดยตรง
ทำไม Altcoin ถึงผันผวนกว่า Bitcoin มาก
ไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่มีเหตุผลเชิงโครงสร้างชัดเจน 3 ข้อ
1) ขนาดตลาดเล็กกว่ามาก — เมื่อมูลค่าตลาดรวมของเหรียญหนึ่งเล็ก เงินก้อนไม่ใหญ่มากก็ขยับราคาได้แรง ต่างจาก Bitcoin ที่ต้องใช้เงินมหาศาลกว่าจะทำให้ราคาขยับเท่ากันในเชิงเปอร์เซ็นต์
2) สภาพคล่องบางกว่า — คำสั่งซื้อขายที่รออยู่ในตลาดมีน้อยกว่า เวลามีคนต้องการขายก้อนใหญ่ ราคาจึงไหลลงลึกกว่าเพราะไม่มีแรงซื้อรองรับพอ · ยิ่งเหรียญเล็ก ปัญหานี้ยิ่งรุนแรง และเป็นสาเหตุที่บางเหรียญขึ้นได้เร็วมากแต่พอจะขายออกกลับทำได้ยาก
3) เงินไหลตามรอบความสนใจ — ในช่วงที่ตลาดคึกคัก เงินมักไหลจากเหรียญหลักไปหาเหรียญที่เสี่ยงกว่าเพื่อหวังผลตอบแทนเร็วกว่า และไหลกลับออกอย่างรวดเร็วเมื่อบรรยากาศเปลี่ยน ทำให้ Altcoin ทั้งขึ้นแรงและลงแรงกว่าในรอบเดียวกัน
เงินไหลตามรอบ — ภาพคร่าว ๆ
รูปแบบที่คนในตลาดสังเกตกันคือ เงินมักเข้าเหรียญหลักก่อนในช่วงต้นของรอบขาขึ้น จากนั้นเมื่อความมั่นใจเพิ่มขึ้นจึงกระจายไปยังเหรียญที่เล็กลงและเสี่ยงขึ้นตามลำดับ · และเมื่อบรรยากาศพลิก เงินก็มักไหลกลับในทิศทางตรงข้าม โดยเหรียญเล็กมักโดนหนักที่สุดและฟื้นช้าที่สุด
รูปแบบนี้ไม่ใช่กฎที่เกิดซ้ำเป๊ะทุกครั้ง และการพยายามจับจังหวะการหมุนของเงินเป็นเรื่องที่ทำได้ยากมาก สิ่งที่ควรได้จากการรู้เรื่องนี้คือความเข้าใจว่าช่วงที่เหรียญเล็กวิ่งแรงที่สุด มักเป็นช่วงที่ความเสี่ยงในตลาดสูงที่สุดด้วย ไม่ใช่การใช้เป็นสัญญาณซื้อ
ดูอะไรก่อนสนใจเหรียญสักตัว
เนื่องจากมีเหรียญเป็นพันตัว คำถามที่ควรถามจึงไม่ใช่ "ตัวไหนจะขึ้น" แต่คือ "ตัวนี้มีอะไรรองรับบ้าง" · 1) มีคนใช้งานจริงหรือไม่ ไม่ใช่แค่คนถือเพื่อรอขาย · 2) ทีมงานเปิดเผยตัวตนและมีประวัติตรวจสอบได้ไหม · 3) จำนวนเหรียญทั้งหมดและตารางปลดล็อก ถ้ายังมีเหรียญรอทยอยปล่อยเข้าตลาดอีกมาก ก็เป็นแรงกดดันราคาที่รู้ล่วงหน้าได้ · 4) สภาพคล่องในตลาด ลองดูว่าถ้าจะขายก้อนที่เราถือออก จะทำได้โดยไม่ทำให้ราคาพังหรือไม่
และความจริงที่ต้องยอมรับคือเหรียญส่วนใหญ่ที่เคยเกิดขึ้นในตลาดนี้ตายไปเงียบ ๆ ไม่ได้พังเป็นข่าวใหญ่ แต่ค่อย ๆ ไม่มีคนเทรด ไม่มีคนพัฒนา และเหลือมูลค่าใกล้ศูนย์ · การกระจายเงินลงเหรียญเล็กหลายตัวโดยหวังว่าจะมีสักตัวที่รอด จึงไม่ใช่การกระจายความเสี่ยงอย่างที่หลายคนเข้าใจ เพราะเหรียญกลุ่มนี้มักเคลื่อนไหวไปในทิศทางเดียวกันเวลาตลาดพัง
สรุปบทเรียน
Altcoin หมายถึงทุกเหรียญที่ไม่ใช่ Bitcoin ซึ่งครอบคลุมตั้งแต่โครงการที่มีคนใช้งานจริงเป็นล้านคนไปจนถึงเหรียญที่สร้างมาหลอกขาย คำนี้จึงไม่ได้บอกคุณภาพอะไรเลย วิธีแบ่งที่ใช้ได้จริงคือดูว่าเหรียญนั้นมีบล็อกเชนของตัวเอง เป็นโทเคนที่สร้างบนเครือข่ายอื่น เป็น Stablecoin ที่ออกแบบให้มูลค่าคงที่ หรือเป็นเหรียญกระแสที่มูลค่ามาจากความนิยมล้วน ๆ เหตุผลที่ Altcoin ผันผวนกว่า Bitcoin มากมาจากขนาดตลาดที่เล็กกว่า สภาพคล่องที่บางกว่า และการที่เงินไหลเข้าออกตามรอบความสนใจ ซึ่งทำให้ขึ้นแรงและลงแรงกว่าในรอบเดียวกัน สิ่งที่ควรถามก่อนสนใจเหรียญไหนไม่ใช่ว่าตัวไหนจะขึ้น แต่คือมันมีอะไรรองรับ ทั้งการใช้งานจริง ทีมงานที่ตรวจสอบได้ ตารางปลดล็อกเหรียญ และสภาพคล่องที่พอจะขายออกได้จริง
สิ่งที่ต้องจำ
- Altcoin = ทุกเหรียญที่ไม่ใช่ Bitcoin — Ethereum ก็นับเป็น Altcoin · คำนี้ไม่ได้บอกคุณภาพ
- 4 ประเภท: มีบล็อกเชนของตัวเอง · โทเคนบนเครือข่ายอื่น · Stablecoin · เหรียญกระแส
- ผันผวนกว่า Bitcoin เพราะ ตลาดเล็กกว่า · สภาพคล่องบางกว่า · เงินไหลตามรอบความสนใจ
- เหรียญเล็ก ขึ้นได้เร็ว แต่ตอนขายออกยากกว่า เพราะไม่มีแรงซื้อรองรับพอ
- ช่วงที่เหรียญเล็กวิ่งแรงที่สุด มักเป็นช่วงที่ความเสี่ยงในตลาดสูงที่สุด — ไม่ใช่สัญญาณซื้อ
- ถามก่อนสนใจ: มีคนใช้จริงไหม · ทีมเปิดเผยตัวไหม · ตารางปลดล็อกเหรียญ · สภาพคล่องพอไหม
- ความจริง: เหรียญส่วนใหญ่ตายไปเงียบ ๆ · ซื้อเหรียญเล็กหลายตัวไม่ใช่การกระจายความเสี่ยง เพราะมักลงพร้อมกัน
คำเตือน: บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ความรู้เกี่ยวกับสินทรัพย์ดิจิทัลเบื้องต้นเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำหรือคำชักชวนให้ลงทุนในคริปโทเคอร์เรนซีใด ๆ และไม่ได้เจาะจงแนะนำเหรียญหรือโครงการใดเป็นการเฉพาะ สินทรัพย์ดิจิทัลมีความเสี่ยงสูงและผันผวนรุนแรง โดยเฉพาะเหรียญที่มีมูลค่าตลาดขนาดเล็กซึ่งอาจสูญเสียมูลค่าเกือบทั้งหมดได้ ผู้ลงทุนอาจสูญเสียเงินลงทุนทั้งหมด โปรดศึกษาข้อมูลรอบด้านและประเมินความเสี่ยงด้วยตนเองอย่างรอบคอบก่อนตัดสินใจ